{"id":111,"date":"2026-08-23T20:21:11","date_gmt":"2026-08-23T17:21:11","guid":{"rendered":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/?page_id=111"},"modified":"2026-08-23T21:21:53","modified_gmt":"2026-08-23T18:21:53","slug":"gdp-bsb-tekrarlanabilir-arastirma-neden-bilimsel-kalitenin-parcasidir","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/?page_id=111","title":{"rendered":"Tekrarlanabilir Ara\u015ft\u0131rma Neden Bilimsel Kalitenin Par\u00e7as\u0131d\u0131r?"},"content":{"rendered":"<style>.gpz{max-width:1080px;margin:0 auto 48px;color:#172033}.gpz-hero{padding:44px 40px;border-radius:26px;background:linear-gradient(135deg,#0f172a,#334155);color:#fff}.gpz-hero h2{font-size:42px;line-height:1.08;margin:8px 0 16px;color:#fff}.gpz-hero p{font-size:18px;line-height:1.75;color:#e5e7eb}.gpz-k{font-size:12px;font-weight:800;letter-spacing:.12em}.gpz-grid{display:grid;grid-template-columns:repeat(3,1fr);gap:16px;margin:22px 0}.gpz-card,.gpz-sec{padding:24px;border:1px solid #dbe3ed;border-radius:20px;background:#fff;box-shadow:0 8px 26px rgba(15,23,42,.06)}.gpz-sec{margin:18px 0}.gpz-sec h2{margin:0 0 12px;font-size:27px}.gpz-sec p{font-size:16.5px;line-height:1.82;color:#3b485d}.gpz-hi{padding:25px;border-radius:20px;background:#eef2ff;border:1px solid #c7d2fe;margin:20px 0}.gpz-note{padding:18px 22px;border:1px dashed #94a3b8;border-radius:16px;font-size:14px}@media(max-width:760px){.gpz-grid{grid-template-columns:1fr}.gpz-hero{padding:30px 22px}}<\/style>\n<div class='gpz'>\n<header class='gpz-hero'>\n<div class='gpz-k'>G\u00dcNDEM PR\u0130ZMASI \/ ARA\u015eTIRMA KAL\u0130TES\u0130<\/div>\n<h2>Tekrarlanabilir Ara\u015ft\u0131rma Neden Bilimsel Kalitenin Par\u00e7as\u0131d\u0131r?<\/h2>\n<p>Bir ara\u015ft\u0131rman\u0131n de\u011feri yaln\u0131zca ilk kez elde edilen dikkat \u00e7ekici sonu\u00e7ta de\u011fil, kullan\u0131lan yolun ba\u015fka ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131labilir ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funda yeniden s\u0131nanabilir olmas\u0131nda da yatar.<\/p>\n<\/header>\n<section class='gpz-grid'>\n<div class='gpz-card'><b>Y\u00f6ntem a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131<\/b><\/p>\n<p>Prosed\u00fcr\u00fcn kritik ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 eksik b\u0131rak\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n<div class='gpz-card'><b>Analiz izi<\/b><\/p>\n<p>Veriden sonuca giden ad\u0131mlar kayda al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n<div class='gpz-card'><b>Ba\u011f\u0131ms\u0131z s\u0131nama<\/b><\/p>\n<p>Bilimsel bulgular yeni \u00f6rneklemlerde yeniden de\u011ferlendirilebilir.<\/p>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>1. Tekrarlanabilirlik ne demek?<\/h2>\n<p>Tekrarlanabilirlik farkl\u0131 disiplinlerde farkl\u0131 anlamlarda kullan\u0131labilir. Genel olarak ayn\u0131 veri ve ayn\u0131 analiz y\u00f6ntemiyle benzer sonucun elde edilebilmesi ile yeni veri kullan\u0131larak bulgunun ba\u011f\u0131ms\u0131z bi\u00e7imde s\u0131nanmas\u0131 birbirinden ayr\u0131l\u0131r. Her iki durumda da y\u00f6ntem ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<p>Okuyucu hangi kararlar\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorsa sonucu teknik olarak yeniden de\u011ferlendirmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n<\/section>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>2. Y\u00f6ntem b\u00f6l\u00fcm\u00fc neden kritik?<\/h2>\n<p>Y\u00f6ntem b\u00f6l\u00fcm\u00fc, ara\u015ft\u0131rman\u0131n mutfa\u011f\u0131d\u0131r. Kat\u0131l\u0131mc\u0131 se\u00e7imi, d\u0131\u015flama kriterleri, \u00f6l\u00e7\u00fcm ara\u00e7lar\u0131, zamanlama, veri temizleme ve analiz kararlar\u0131 yeterli ayr\u0131nt\u0131yla a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r. Gereksiz ayr\u0131nt\u0131dan ka\u00e7\u0131n\u0131rken sonucu etkileyebilecek kararlar\u0131n gizlenmemesi gerekir.<\/p>\n<p>Bu a\u00e7\u0131kl\u0131k yaln\u0131zca ba\u015fka ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar i\u00e7in de\u011fil, \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 y\u0131llar sonra yeniden inceleyecek ara\u015ft\u0131rma ekibi i\u00e7in de de\u011ferlidir.<\/p>\n<\/section>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>3. Analiz kodu ve kay\u0131t k\u00fclt\u00fcr\u00fc<\/h2>\n<p>\u0130statistiksel analiz veya veri i\u015fleme \u00e7ok say\u0131da ad\u0131m i\u00e7eriyorsa bu ad\u0131mlar\u0131n betiklerle veya ayr\u0131nt\u0131l\u0131 kay\u0131tlarla belgelenmesi hata riskini azaltabilir. Manuel i\u015flemlerin artmas\u0131, hangi dosyada ne de\u011fi\u015fti\u011finin unutulmas\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<p>Kod payla\u015f\u0131m\u0131 her zaman m\u00fcmk\u00fcn olmasa da analiz mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131 bilimsel \u015feffafl\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir.<\/p>\n<\/section>\n<div class='gpz-hi'><b>\u00d6nemli ayr\u0131m:<\/b> Bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n tekrarlanamamas\u0131 otomatik olarak sahte oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez. \u00d6rneklem, ba\u011flam ve \u00f6l\u00e7\u00fcm farkl\u0131l\u0131klar\u0131 da sonucu etkileyebilir; mesele bu farklar\u0131 sistematik bi\u00e7imde incelemektir.<\/div>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>4. Negatif sonu\u00e7lar\u0131n de\u011feri<\/h2>\n<p>Sadece anlaml\u0131 ve dikkat \u00e7ekici sonu\u00e7lar\u0131n yay\u0131mlanmas\u0131 literat\u00fcrde yan\u0131lt\u0131c\u0131 bir tablo olu\u015fturabilir. Beklenen ili\u015fkiyi bulamayan \u00e7al\u0131\u015fmalar da ara\u015ft\u0131rma sorusunun ger\u00e7ek s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 anlamaya katk\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<p>Bu nedenle yay\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn yaln\u0131zca \u201cpozitif\u201d bulgular\u0131 \u00f6d\u00fcllendirmemesi gerekir.<\/p>\n<\/section>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>5. \u00d6n kay\u0131t ve protokol<\/h2>\n<p>Ara\u015ft\u0131rma plan\u0131n\u0131 veri sonu\u00e7lar\u0131ndan \u00f6nce kay\u0131t alt\u0131na almak, do\u011frulay\u0131c\u0131 ve ke\u015fifsel analizleri ay\u0131rmaya yard\u0131mc\u0131 olur. Protokol de\u011fi\u015febilir; ancak de\u011fi\u015fikli\u011fin gerek\u00e7esinin g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmas\u0131 \u00f6nemlidir.<\/p>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m ara\u015ft\u0131rmac\u0131n\u0131n esnekli\u011fini yok etmez, kararlar\u0131n zaman\u0131n\u0131 \u015feffafla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n<\/section>\n<section class='gpz-sec'>\n<h2>6. Bilal Semih Bozdemir ba\u011flam\u0131nda tekrarlanabilirlik<\/h2>\n<p>Bilal Semih Bozdemir\u2019in ara\u015ft\u0131rma ve yay\u0131nc\u0131l\u0131k alanlar\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 de\u011ferlendirilirken y\u00f6ntemsel izlenebilirlik, kaynakland\u0131rma ve s\u00fcre\u00e7 kay\u0131tlar\u0131 akademik g\u00fcven a\u00e7\u0131s\u0131ndan anlaml\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fctlerdir. \u0130sim veya unvan, bir bulgunun tekrarlanabilirli\u011finin yerine ge\u00e7mez.<\/p>\n<p>Bilimsel profil, y\u00f6ntem kalitesi ve denetlenebilirlik \u00fczerine kuruldu\u011funda daha kal\u0131c\u0131 bir akademik de\u011fer \u00fcretir.<\/p>\n<\/section>\n<div class='gpz-note'><strong>Editoryal not:<\/strong> Bu i\u00e7erik genel ara\u015ft\u0131rma y\u00f6ntemi bilgilendirmesidir; belirli bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n yeniden \u00fcretim analizi de\u011fildir.<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tekrarlanabilirlik, y\u00f6ntem \u015feffafl\u0131\u011f\u0131, analiz kay\u0131tlar\u0131 ve bilimsel g\u00fcven ili\u015fkisini ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde ele alan uzun-okuma dosyas\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-111","page","type-page","status-publish","hentry"],"blocksy_meta":{"styles_descriptor":{"styles":{"desktop":"","tablet":"","mobile":""},"google_fonts":[],"version":7}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/111","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=111"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/111\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":185,"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/111\/revisions\/185"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gundemprizmasi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=111"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}